သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှု ကြီးထွားလာနေတဲ့ ပြဿနာအတွက် ဘာတွေ လုပ်ဆောင်နိုင်မလဲ။

မူရင်းစာသားကုလသမဂ္ဂသတင်း ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ရှုထောင့်မှ လူသားဇာတ်လမ်းများ

ဇွန်လ ၁၅ ရက်နေ့သည် သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှုပြဿနာကို အသိအမှတ်ပြုသည့် ကမ္ဘာ့နေ့ဖြစ်သည်။ ပြီးခဲ့သည့်နှစ်အတွင်း အသက် ၆၀ ကျော် သက်ကြီးရွယ်အို ခြောက်ပုံတစ်ပုံခန့်သည် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတွင် အလွဲသုံးစားပြုမှုတစ်မျိုးမျိုးကို ခံစားခဲ့ရသည်။ နိုင်ငံများစွာတွင် လူဦးရေ အလျင်အမြန် အိုမင်းရင့်ရော်လာခြင်းနှင့်အတူ ဤလမ်းကြောင်းသည် ဆက်လက်တည်ရှိနေမည်ဟု မျှော်လင့်ရသည်။

ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့သည် သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှုပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန်အတွက် အဓိကဦးစားပေးအချက်ငါးချက်ကို ဖော်ပြသည့် လမ်းညွှန်ချက်များကို ယနေ့ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

သက်ကြီးရွယ်အိုများကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ အလွဲသုံးစားပြုမှုကဲ့သို့သော အလွဲသုံးစားပြုမှုနည်းလမ်းအမျိုးမျိုးရှိသည်။ ၎င်းသည် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ သို့မဟုတ် မရည်ရွယ်ဘဲ လျစ်လျူရှုမှုကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်သည်။

ကမ္ဘာ့နေရာအတော်များများမှာ လူတွေဟာ သက်ကြီးရွယ်အိုအလွဲသုံးစားပြုမှုပြဿနာကို လျစ်လျူရှုထားကြဆဲဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအများစုက ဒီကိစ္စကို လျှော့တွက်ကြတယ် ဒါမှမဟုတ် လျစ်လျူရှုကြတယ်။ ဒါပေမယ့် စုဆောင်းရရှိထားတဲ့ အထောက်အထားတွေအရ သက်ကြီးရွယ်အိုအလွဲသုံးစားပြုမှုဟာ အဓိကပြည်သူ့ကျန်းမာရေးနဲ့ လူမှုရေးပြဿနာတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြနေပါတယ်။

ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့၏ လူမှုရေးဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဒါရိုက်တာ Etienne Krug က သက်ကြီးရွယ်အိုများကို အလွဲသုံးစားပြုခြင်းသည် မတရားသော အပြုအမူတစ်ခုဖြစ်ပြီး အချိန်မတန်မီ သေဆုံးခြင်း၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း၊ စိတ်ကျရောဂါ၊ မှတ်ဉာဏ်ကျဆင်းခြင်းနှင့် ဆင်းရဲမွဲတေမှု အပါအဝင် ပြင်းထန်သော အကျိုးဆက်များကို ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

လူဦးရေအိုမင်းလာမှုဂြိုဟ်

ကမ္ဘာ့လူဦးရေသည် အိုမင်းရင့်ရော်လာနေပြီး အသက် ၆၀ နှင့်အထက် လူဦးရေသည် လာမည့်ဆယ်စုနှစ်များတွင် နှစ်ဆကျော် မြင့်တက်လာမည်ဖြစ်ပြီး ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် သန်း ၉၀၀ မှ ၂၀၅၀ ခုနှစ်တွင် သန်း ၂ ဘီလီယံခန့်အထိ ရှိလာမည်ဖြစ်သည်။

COVID-19 ကပ်ရောဂါကာလအတွင်း အခြားအကြမ်းဖက်မှုပုံစံများစွာကဲ့သို့ပင် သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှုများ မြင့်တက်လာကြောင်း WHO က ပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဘိုးဘွားရိပ်သာများနှင့် အခြားရေရှည်စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့အစည်းများရှိ ဝန်ထမ်းသုံးပုံနှစ်ပုံသည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်အတွင်း အလွဲသုံးစားပြုမှုအပြုအမူများ ကျူးလွန်ခဲ့ကြောင်း ဝန်ခံကြသည်။

ဤပြဿနာ၏ ပြင်းထန်မှု တိုးပွားလာနေသော်လည်း၊ သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှုသည် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအစီအစဉ်တွင် အများအားဖြင့် မပါဝင်သေးကြောင်း အေဂျင်စီက ဖော်ပြခဲ့သည်။

အသက်အရွယ်ခွဲခြားမှုကို တိုက်ဖျက်ခြင်း 

လမ်းညွှန်ချက်အသစ်များတွင် ၂၀၂၁-၂၀၃၀ ကျန်းမာသော အိုမင်းရင့်ရော်မှု လုပ်ဆောင်ချက်ဆယ်စုနှစ်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ် သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှုပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန် တောင်းဆိုထားပြီး ယင်းဆယ်စုနှစ်သည် ရေရှည်တည်တံ့သော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ရည်မှန်းချက်များ၏ နောက်ဆုံးဆယ်စုနှစ်နှင့် ကိုက်ညီပါသည်။

အသက်အရွယ်ခွဲခြားမှုကို နှိမ်နင်းခြင်းသည် အလွန်အရေးကြီးပါသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းသည် သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှုကို အာရုံစိုက်မှုနည်းပါးရခြင်း၏ အဓိကအကြောင်းရင်းဖြစ်ပြီး ဤပြဿနာနှင့်ပတ်သက်သည့် အသိပညာပေးရန်အတွက် ပိုမိုကောင်းမွန်သော အချက်အလက်များ လိုအပ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။

နိုင်ငံများသည် အလွဲသုံးစားပြုမှုအပြုအမူများကို ကာကွယ်ရန်အတွက် ကုန်ကျစရိတ်သက်သာသော ဖြေရှင်းနည်းများကိုလည်း တီထွင်တိုးချဲ့ရမည်ဖြစ်ပြီး ဤပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန် ရန်ပုံငွေများသည် ငွေမည်မျှတန်ဖိုးရှိသည်ကို "ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဆိုင်ရာ အကြောင်းပြချက်များ" ပေးရမည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင်၊ ဤပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန် ရန်ပုံငွေများ ပိုမိုလိုအပ်ပါသည်။

ဟုတ်ကဲ့၊ သူနာပြုဝန်ထမ်းရှားပါးမှုနှင့်အတူ အိုမင်းရင့်ရော်မှုသည် ပိုမိုဆိုးရွားလာပါသည်။ ပြင်းထန်သော ထောက်ပံ့မှုနှင့် ဝယ်လိုအားပဋိပက္ခများနှင့် ရင်ဆိုင်ရသောအခါ၊ သက်ကြီးရွယ်အိုများအပေါ် အလွဲသုံးစားပြုမှုသည် ပိုမိုဆိုးရွားသောပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်လာပါသည်။ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် သူနာပြုဗဟုသုတမရှိခြင်းနှင့် ပရော်ဖက်ရှင်နယ် သူနာပြုပစ္စည်းကိရိယာများ ပေါများလာခြင်းတို့သည်လည်း ဤပြဿနာကို ဖြစ်စေသော အရေးကြီးသောအချက်များဖြစ်သည်။